İfade Özgürlüğü Derneği’nin (İFÖD) Ocak ayı ortasında yayımladığı yeni raporuna göre; sosyal medya platformları, içerik sansürleme taleplerini neredeyse tümüyle kabul ediyor.
Prof. Dr. Yaman Akdeniz ve Uzman Araştırmacı Ozan Güven’in hazırladığı “Dijital İtaat Rejimi: Türkiye’de Sosyal Ağ Sağlayıcıları ve Şeffaflık Yanılsaması” başlıklı raporda, Google’ın “algoritma” sansürlemesi yaptığı tespiti vurgulandı.
Raporda, “Dijital İtaat Rejimi, sadece yargı ve idare kararlarıyla uygulanan ‘görünür erişim engelleme’ pratiklerinden ibaret değildir; bu rejim, içeriklerin kitlelere ulaşıp ulaşmayacağını belirleyen algoritmik tercihlerin denetimsizliğiyle de tahkim edilmektedir. Algoritmik kriterlerin kamuoyu ile paylaşılmaması, hem haksız rekabet yaratmakta hem de bağımsız medyanın görünürlüğünü ve ekonomik sürdürülebilirliğini baltalayarak ifade ve basın özgürlüğüne telafisi güç zararlar vermektedir” denildi.
Raporda, Anayasa Mahkemesi’nin iptal ettiği “kişisel hakları koruma” gerekçesiyle haber içeriklerine yönelik erişim engeli düzenlemesi gerekçesiyle halen YouTube gibi platformlarca içeriklerin kaldırıldığı da tespit edildi. TikTok’un Türkiye’de hükümet talepli tüm içerik kaldırma taleplerini neredeyse tümüyle uyguladığı belirlenerek, bu durum “yüksek itaat” olarak yorumlandı. Linkedln örneğinde ise kamuoyuna şeffaflık açısından “yanıltıcı bilgi” verildiği tespit edildi.
X’in (Twitter) hesap/içerik engellemesine ilişkin somut veri paylaşımı olmadığı ve kamuoyunu bilgilendirmediği açıklanarak, “Türkiye’deki sosyal ağ sağlayıcılan, küresel şeffaflık tartışmalarındaki en kötü pratikleri benimseyerek; şeffaflık raporlarını ‘neyin sansürlendiğini ifşa eden’ bir mekanizma olmaktan çıkarıp, ‘ne kadar çok işlem yaptıklarını’ pazarladıkları bürokratik bir vitrine dönüştürmüşlerdir” denildi.
İFÖD, sosyal medya platformları için “devletin sansür ve gözetim mekanizmasına uyumlu aparat haline geldiler” görüşünü paylaştı.
Raporda, söz konusu platformlarca 2025 yılının tüm verileri paylaşılmadığı için büyük ölçüde 2024 yılı bitimindeki veriler yer aldı.
Rapora adresinden ulaşılabilir.
Rapordan derlediğimiz infografik içeriğimize buradan ulaşabilirsiniz.
Stüdyo recap, Türkiye siyaset gündeminden haberler sunarken aynı zamanda Türkiye’de haber yayıncılığını ve gazetecileri desteklemek ve birlikte üretmek amaçlarıyla kurulan bağımsız haber kaynağıdır.
Okuduğunuz bu bülten Türkiye siyasetine ilişkin tüm konuları günlük olarak okuyucularına aktarmayı amaçlar.
Bu bültenin içeriği, tamamıyla Stüdyo recap’in sorumluluğundadır.
Ceren Bayar, Parlamento Muhabiri, @crnbyr
Yıldız Yazıcıoğlu, Parlamento Muhabiri, @journalofyy
Günsu Durak, Editör, @gns_drk
Demet Şöhret, Sosyal Medya ve İçerik Sorumlusu, @demet_so
