Antalya’daki zirvede iki günlük liderler buluşması maratonu sona erdikten sonra Birleşmiş Milletler çatısı altında iklim değişikliğiyle mücadele arayışı sürüyor.
BM’nin İklim Adaleti Anlaşması ise masada imzacı liderler arayışıyla duruyor.
COP31’de neler oldu?
BM Genel Sekreteri’nden liderlere “erteleme” tepkisi
“Kirletenler ödemeli” çağrısı ön plandaydı
Türkiye en kalabalık COP’u mu yapıyor?
Gezegen yanarken barış inşaası mümkün mü?
İklim gerçeği için yapay zekaya karşı koruma kalkanı
Recap İklim video: COP31 Zirvesi’ndeki liderler buluşması sonuç verecek mi?
António Guterres’ten liderlere “erteleme” tepkisi
Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31), ev sahibi Türkiye tarafından “Diyalog, Uzlaşma, Eylem” hedefleriyle düzenleniyor.
COP31’e liderler düzeyinde 37’si devlet başkanı, 35’i hükümet başkanı olmak üzere toplam 102 üst düzey temsilcinin katılımı duyurulmuştu. Ancak dünyanın önde gelen ekonomilerinden bazı ülkelerin liderleri Antalya’ya gelmedi. Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in de katılımıyla çarşamba günü aile fotoğrafı verilmesinin ardından liderler düzeyinde müzakerelere geçildi. BM çatısı altında LDC (Least Developed Countries) olarak adlandırılan, ekonomik koşulları itibarıyla en az gelişmiş ülkelere 2035 yılına kadar finansman desteği sağlanması için uzlaşma çağrısı masadaydı.
BM Genel Sekreteri António Guterres, liderlere İklim Adaleti Mutabakatı önerisini sundu. Guterres, Türkiye’nin COP31 Başkanlığı kapsamında yaptığı “uygulama” çağrısı doğrultusunda gelişmiş ülkelerden iklim finansmanı sağlamalarını istedi.
Eylem planı kapsamında, uyum (adaptasyon) finansmanı için yıllık 40 milyar dolar baz alınırken bu tutarın üç katına çıkarılarak 2035 yılına kadar yıllık 120 milyar dolarlık finansman yaratılması önerisi gündeme geldi.
İklim inkârcısı olarak yorumlanan ABD Başkanı Donald Trump’ın kendisi katılmadığı gibi heyet de göndermediği zirvede, gelecek başkanlık seçimi sonrasında ABD’nin Paris Anlaşması’na döneceği sözünü ise başkan aday adayı Kaliforniya Valisi Gavin Newsom verdi. Ancak ABD, Fransa, Almanya, Kanada, Japonya ve İtalya gibi G7 ülkelerinin liderleri masada olmayınca uzlaşmaya yaklaşılamadı.
Sivil toplum örgütlerinin temsilcileriyle buluşmasında liderler düzeyindeki müzakerelerden sonuç alınamamasından şikâyetçi olan Guterres, “Sıcaklık konusunda 1,5 derecenin üzerine çıkmaya doğru ilerliyoruz ve çok fazla lider erteleme yolunu seçiyor. Her bir derece kesri bile önemli” ifadesini kullandı. COP28’de ilk kez fosil yakıtlardan vazgeçme konusunda anlaşmaya varıldığını anımsatan Guterres, “Kayıp ve hasar fonu artık mevcut, her ne kadar şu anda gülünç düzeyde finanse ediliyor olsa da. Pasifik Adaları ülkelerinden gelen gençler ise iklim mücadelesini Uluslararası Adalet Divanı’na kadar taşıdılar. İşte Antalya’da liderlere sunduğum İklim Adaleti Mutabakatı da bununla ilgili” diye konuştu.
Guterres, sivil topluma; ilk önce bilimsel gerçekleri anlatma-savunma, ikincisi hükümetlerle şirketleri sorumlu tutmak için gerekli bilgileri gündemde tutma ve üçüncüsü “yerli halklar, kadınlar ve kız çocukları, işçiler, engelli bireyler ve gençler” olarak yaşamları şekillendiren kararlarda söz sahibi olmayı talep etme öğüdü verdi.
“Kirletenler ödemeli” çağrısı ön plandaydı
Görev süresi 31 Aralık’ta sona erecek Guterres’in de açıkça dile getirdiği “Kirletenler ödemeli” çağrısıyla sivil toplum örgütleri ve iklim aktivistleri, COP31 alanında her gün düzenli eylemlerini sürdürüyor.
İklim aktivisti Greta Thunberg de bugün eylemlerdeydi. Thunberg, COP31’in cepleri parayla dolu lobiciler ve iş anlaşmaları peşinde koşanlarla dolu olduğunu söyledi.
Türkiye en kalabalık COP’u mu yapıyor?
İklim odaklı yayın organı CarbonBrief, COP31 alanına giriş için ev sahibi Türkiye’nin 14 bin delege kaydettiğini belirterek, bunu geçen yılki ev sahibi Brezilya’nın 13 bin delegesiyle kıyasladı.
Geçici katılımcı listesini inceleyen Büyük Kirleticileri Dışarı Atın (Kick Big Polluters Out – KBPO) koalisyonunun açıklamasına göre ise 60’ı fosil yakıt endüstrisiyle bağlantılı toplam 103 şirket ve grup tespit edildi. Koalisyonun verilerine göre bu gruplarla bağlantılı katılımcıların sayısı, Saint Vincent ve Grenadinler delegasyonunu 100’e 1, Nijer’i 25’e 1, Filipinler’i 8’e 1 ve Nepal’i 6’ya 1 oranında geride bıraktı.
Gezegen yanarken barış inşası mümkün mü?
Ayrıca “Gerçekler, gerçektir” diyen Guterres, şu ifadeleri kullandı:
“Gerçek şu ki iklim değişikliği kendi sınırları içinde kalmıyor. Dünya genelinde açlığı ve yerinden edilmeleri tetikliyor. On yıllar boyunca inşa edilen kalkınma kazanımlarını silip süpürüyor. Ülkeleri daha derin bir borç batağına sürüklüyor. Toprak ve su için verilen rekabeti şiddetlendiriyor. İstikrarsızlığı körüklüyor. Tüm bu nedenlerle iklim eylemini hiçbir zaman diğer pek çok meseleden yalnızca biri olarak görmedim. İklim eylemi, BM’nin yürüttüğü çalışmaların her alanının merkezinde. Yanan bir gezegen üzerinde barış inşa edemezsiniz.”
İklim gerçeği için yapay zekaya karşı koruma kalkanı
COP31 Zirvesi’nde, BM ile Brezilya’nın öncülüğünde yürütülen özel girişim kapsamında iklim değişikliğine ilişkin bilgilerin güvenilirliğinin korunması için yeni öncelikler açıklandı.
Belém’deki COP30’da iklim konusunda bilgi bütünlüğünün ilk kez bir COP sonuç kararına girmesinin ve İklim Değişikliği Konusunda Bilgi Bütünlüğüne Dair Belém Bildirgesi’nin kabul edilmesinin üzerinden bir yıl geçti. 29 ülke ve Avrupa Birliği’nin imzaladığı bildirge kapsamında, COP31’de yapay zekanın iklim bilgileri üzerindeki etkisine yönelik yeni çalışma öncelikleri gündeme taşındı.
İklim Değişikliği Konusunda Bilgi Bütünlüğü Küresel Girişimi (Global Initiative for Information Integrity on Climate Change) çerçevesinde, insanların yapay zeka aracılığıyla üretilen iklim bilgilerine güvenebilmesi için devletlerin, yapay zeka şirketlerinin, reklam verenlerin, araştırmacıların, gazetecilerin ve fon sağlayıcıların neler yapabileceği ortaya konuluyor.
🎥 Recap İklim video:
Liderlere yapılan çağrılar nelerdi, hangi mesajlar ön plana çıktı? COP31’de, örneğin Brezilya Devlet Başkanı Lula da Silva’nın açık sözlülüğüyle gerçekleri yüzlere vurması gündemdeydi. Detaylar videomuzda:
COP31 Zirvesi'ndeki liderler buluşması sonuç verecek mi?
Antalya’da düzenlenen COP31 Zirvesi’nde liderler buluşması sona erdi. Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres iklim krizinin giderek hızlandığı uyarısında bulunurken, Brezilya Devlet Başkanı Lula da Silva iklim adaletini ve zengin ülkelerin sorumluluğunu gündeme taşıdı. Türkiye ise COP31’in bir “Uygulama COP’u” olacağını vurguladı. Anc…
COP31’den başka başlıklar:
COP31’in karikatürlerle anlatımı şurada.
Greenpeace Türkiye, “Kader Değil Direniş, Kömür Değil Yaşam” sergisi açtı.
Filistin – Gazze’den çocuk resimleri ve deneyim sergileri açıldı.
Emine Erdoğan’ın sıfır atık kampanyası sürüyor.
Stüdyo recap, Turkey recap’in içinden doğdu. Stüdyo recap hızlı gelişen Türkiye haber döngüsünü anlamlandırmanıza yardımcı olmak için kurulan ve Türkçe içeriklere yer veren bağımsız ve okuyucu destekli bir haber platformudur.
Turkey recap ve Stüdyo recap; Turkey recap Medya Ajans Hizmet ve Tic. Ltd. Şti. bünyesinde yer alıyor.
Daha fazla bilgi, geri bildirim veya önerileriniz için bizimle iletişime geçin:
YouTube: @StüdyoRecap
Instagram: @studyorecap
Twitter: @studyorecap
Tiktok: @stdyo.recap
LinkedIn: Stüdyo recap
Bu bülten, Heinrich Böll Stiftung Derneği Türkiye Temsilciliği desteğiyle hazırlanan Türkiye’nin iklim yönetişimi odaklı haber bülteni serisinin bir parçası olup, hiçbir şekilde Heinrich Böll Stiftung’un görüşlerini yansıtmaz.