Sosyal medyada kimlik tespiti uygulaması nasıl olacak?
6 ay sonra uygulamaya geçirilecek yeni düzenlemeyle ilgili son bilgileri derledik
ANKARA- Türkiye’de “çocukları koruma” gerekçesiyle sosyal medya platformlarına kimlik doğrulama yöntemiyle girilmesi için teknik hazırlık dönemi başladı.
En geç 6 ay sonra uygulamaya geçilecek.
5651 sayılı kanun, 2007 yılında yasalaştığı günden bugüne internet ortamında basın ve ifade özgürlüğü alanında tartışmalı sonuçlara yol açtı. AK Parti iktidarı, hayata geçirdiği ilk versiyonuyla sosyal medya alanında yeterli kontrolü sağlayamadığı görüşüyle kanunda değişikliklere imza attı.
Kanunda 2008, 2011, 2013, 2014, 2015, 2016, 2019, 2020, 2022 ve 2025 yıllarında yapılan değişikliklerle internet ortamında küresel şirketlere yönelik yaptırımları hayata geçirdi. Küresel sosyal medya platformu şirketleri için Türkiye’de temsilci bulundurma koşulunun yanı sıra internet erişimini sınırlayan bant daraltması gibi yaptırımlar sonucunda, özellikle haber içeriklerinin engellemesinde artış gözlendi.
AK Parti iktidarı ise mevcut düzenlemelere ek olarak, dünyada Avustralya gibi örneklerde hayata geçirildiği üzere 15 yaş altındaki çocukları koruma gerekçesiyle yeni düzenlemesini Meclis’ten geçirdi.
Stüdyo recap olarak 6 ay sonra uygulamaya geçirilecek yeni düzenlemeyle ilgili son bilgileri aktarmak istiyoruz.
Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Türkiye’de sosyal medya platformlarına 15 yaş altına giriş yasağı ve kimlik doğrulama uygulaması için BTK (Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu) ile Siber Güvenlik Başkanlığı’nın 6 ay içinde çalışmasını tamamlayacağını açıkladı. Göktaş’ın açıklamasına göre; Türkiye Cumhuriyeti yurttaşları artık e-Devlet şifresi aracılığıyla yaş doğrulamasıyla sosyal medya kullanıcısı olarak ilgili platformlara erişim sağlayabilecek.
VPN sınırlaması gündemde
Bu arada Cumhurbaşkanı ve AK Parti lideri Recep Tayyip Erdoğan, 20 Nisan günkü açıklamasında, internet ortamında en başta “filtreleme” yapılması gerektiğini belirterek, kimlik denetimini aşma girişimine karşı VPN kullanımını da önleyecek teknik önlemler alınmasını planladıklarının işaretini verdi.
Keza Stüdyo recap’in edindiği bilgilere göre; Erdoğan’ın açıklaması doğrultusunda AK Parti Grubu, yeni düzenleme, TBMM Genel Kurulu gündemindeyken VPN platformlarını da düzenlemeye dahil etmek istedi. BTK kararlarıyla Türkiye’de VPN platformlarına erişim engellemesi yapılıyor olmasına rağmen bunun yeterli olmadığı görüşüyle AK Parti, VPN sağlayıcısı şirketler için de 5651 sayılı düzenlemedeki şartları, yaptırımları uygulamayı amaçladı. Ancak VPN’lerle ilgili düzenleme girişimi muhalefet cephesinden tepkiyle karşılanınca AK Parti iktidarı bununla ilgili yeni yasa teklifi hazırlamak üzere şimdilik bu değişiklikten vazgeçti.
AK Parti yöneticisi bir isim, “Muhalefet maalesef tüm düzenlemeyi Komisyon’a geri çekmemizi, aylarca tartışmamızı istedi. Oysa sonuçta 15 yaş altındaki çocuklarımızı korumak için yasağı internet ortamına koyduğumuzda alternatif erişim araçlarını da engellememiz gerekiyor. Ama maalesef sağlıklı bir internet ortamı oluşturmamızı ‘özgürlükleri savunuyoruz’ diyerek engelliyorlar. Ama tabii biz konu üzerinde çalışacağız” ifadesini kullandı.
Neden “fişleme” ve ifade özgürlüğü tehdidi olarak eleştiriliyor?
Sosyal medyaya e-Devlet platformu aracılığıyla giriş yapıldığında 15 yaş altındakiler engelleneceği gibi tüm yurttaşlar açısından hangi sosyal medya platformlarında hangi hesaplara ve hatta ne zaman girişler yapıldığı tespitini yapılması da mümkün olacak görünüyor.
İFÖD kurucularından Prof. Dr. Yaman Akdeniz ise, internet ortamıyla ilgili son kanuni düzenlemeyi “15 yaş altı yasağı kılıfıyla getirilen e-Devlet üzerinden yaş doğrulaması, aslında tüm toplum için zorunlu bir ‘dijital kimlik’ ve fişleme uygulamasıdır. Otoriter bir gözetim toplumuna geçişin altyapısı artık resmen hazır” olarak özetiyor.
Sosyal medya platformları yaş doğrulama önlemi almak zorunda olacak
Kanuni düzenlemeye göre; dijital oyun platformları dahil olmak üzere X (Twitter), Instagram, Facebook gibi tüm sosyal ağ sağlayıcı platformlar, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak ve bu hizmetin sunulmaması konusunda yaş doğrulama dahil gerekli tedbirleri almakla yükümlü olacak.
Sosyal ağ sağlayıcı, 15 yaşını doldurmuş çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet sunma konusunda gerekli tedbirleri alacak. Bu kapsamdaki önlemler, sosyal ağ sağlayıcısı platformunca kendi internet sitesinde yayınlanacak.
Sosyal ağ sağlayıcı; açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli ebeveyn kontrol araçları da sağlayacak.
Sosyal medya platformları gibi Türkiye’den günlük erişimi 100 binden fazla olan yurt dışı kaynaklı oyun platformu da artık Türkiye’de temsilci bulundurmak gibi internet ortamıyla ilgili tüm yaptırımlara tabi olacak.
Stüdyo recap, Turkey recap’in içinden doğdu. Stüdyo recap hızlı gelişen Türkiye haber döngüsünü anlamlandırmanıza yardımcı olmak için kurulan ve Türkçe içeriklere yer veren bağımsız ve okuyucu destekli bir haber platformudur.
Stüdyo recap’in kadrosu, deneyimli parlamento muhabirleri Ceren Bayar, Yıldız Yazıcıoğlu, editör Günsu Durak ve dijital iletişim uzmanı Demet Şöhret’in bir araya geldiği 4 kişilik bir ekip.
Turkey recap ve Stüdyo recap; Turkey recap Medya Ajans Hizmet ve Tic. Ltd. Şti. bünyesinde yer alıyor.
Daha fazla bilgi, geri bildirim veya önerileriniz için bizimle iletişime geçin: info@turkeyrecap.com
Sosyal medya hesaplarımız:
Youtube: @StüdyoRecap
Instagram: @studyorecap
Twitter: @studyorecap
Tiktok: @stdyo.recap
Bluesky: @studyorecap.bsky.social